راهنمای جامع رفع اشکال چاپ افست ورق

چاپ افست ورق یکی از پرکاربردترین روش‌های چاپ در صنعت چاپ و نشر است. اما در فرآیند چاپ، با مشکلاتی مانند پرزدهی، دوبل شدن تصویر، خشک نشدن مرکب و اختلال در تغذیه کاغذ مواجه می‌شوید. در این راهنمای رفع اشکال چاپ افست، ۸ رایج‌ترین عیب چاپ افست ورق را به همراه دلایل و راهکارهای عملی بررسی می‌کنیم تا بتوانید به‌سرعت مشکل را شناسایی و برطرف کنید.

اگر با مبانی چاپ افست آشنایی ندارید، ابتدا مقاله آشنایی با افست خشک را مطالعه کنید.

 

مشکل                                                                                    نام انگلیسی

1. لوله شدن لبه انتهای کاغذ                                                        Tail End Hook

2. پرزدهی                                                                                Picking

3. بالا آوردن لاستیک                                                                    Piling

4. دوبل شدن چاپ                                                                       Doubling of Print Image

5. خشک نشدن یا دیر خشک شدن مرکب                                        Slow Drying

6. عدم تغذیه صحیح کاغذ                                                              Sheets Failing to Feed

7. ورود نامنظم کاغذ                                                                     Irregular Feeding                             

8. عدم ورود کاغذ به دلیل اشکال در کاغذ                                        Paper Distortion

 

۱. لوله شدن لبه انتهای کاغذ (Tail End Hook)                               

لوله شدن لبه‌های کاغذ در دسته‌کن خروجی کاغذ از ماشین چاپ مشاهده می‌شود. در این عیب، لبه‌ی انتهایی (Tail) ورق به‌جای اینکه صاف باشد، به سمت بالا یا پایین قلاب می‌شود.

دلایل احتمالی:

• چسبندگی مرکب بالاست.
• بخش‌های چاپ تون‌پلات، بسیار نزدیک به لبه‌ی کاغذ طراحی شده‌اند.
• پکینگ زیر لاستیک نامناسب است.
• سطح کاغذ بیش از اندازه صاف بوده و لاستیک بسیار نرم و چسبنده است.
• فشار لاستیک بیش از اندازه زیاد است.

راهکارهای رفع اشکال:

• چسبندگی مرکب را با استفاده از ضدچسب مناسب کاهش دهید.
• در صورت امکان، با هماهنگی طراح، محل چاپ تون‌پلات را از لبه‌های کار دور کنید.
• پکینگ زیر لاستیک را تعویض و تنظیم نمایید.
• لاستیک را با نوع سخت‌تر تعویض نمایید.
• فشار بین لاستیک و سیلندر را کاهش دهید.

۲. پرزدهی (Picking)

الیاف یا پرز کاغذ بر روی زینک (زیک) چسبیده و نقاط سفیدک بر روی چاپ ایجاد می‌شود. این مشکل در هر دو ناحیه‌ی چاپ‌شونده و بدون چاپ مشاهده می‌شود و از رایج‌ترین مشکلات چاپ افست است.

دلایل احتمالی:

• چسبندگی مرکب بالاست.
• مقدار مرکب بر روی زینک و لاستیک بیش از اندازه است.
• لاستیک کثیف بوده یا از نوع نامرغوب استفاده شده است.
• لاستیک بیش از اندازه نرم است.
• لاستیک شیشه‌ای شده است.
• فشار زیاد بین سیلندر و لاستیک.
• سرعت بالای ماشین چاپ.
• انباشتگی آب بر روی لاستیک.
• کاغذ انتخابی نامناسب است.
• سطح کاغذ بسیار ضعیف بوده و دارای پرز زیادی است.

راهکارهای رفع اشکال:

• چسبندگی مرکب را با ضدچسب مناسب کاهش دهید.
• ضخامت فیلم مرکب را با کاهش مرکب و بستن شیرهای مرکب، کم کنید.
• مطمئن شوید که لاستیک کاملاً تمیز شده است.
• لاستیک را تعویض کنید.
• فشار چاپ را تا حد امکان کاهش دهید.
• سرعت ماشین را کاهش دهید.
• میزان آب را در حد مینیمم نگه دارید تا از جدایش ذرات کاغذ جلوگیری شود.
• کاغذ را تعویض کنید.
• کنترل نمایید که کاغذ دارای پوشش مناسب برای چاپ افست باشد.

۳. بالا آوردن لاستیک (Piling)

الیاف و پرز کاغذ یا مرکب بر روی لاستیک انباشته شده و کیفیت چاپ را به‌تدریج کاهش می‌دهد. یک لایه‌ی ضخیم از مخلوط مرکب و پرز کاغذ بر روی لاستیک ایجاد می‌شود که به سطح کاغذ منتقل شده و در نهایت به توقف چاپ منجر می‌شود.

دلایل احتمالی:

• وجود الیاف یا ذرات پرز کاغذ.
• جدا شدن پوشش سطح کاغذ.
• بالا بودن چسبندگی مرکب.
• بالا بودن فشار سیلندر و لاستیک.
• استفاده از لاستیک نامناسب.
• امولسیون نامناسب آب و مرکب.
• سرعت پایین نشست مرکب در چاپ چندرنگ.

 راهکارهای رفع اشکال

1. پرز کاغذ / جدا شدن پوشش: با تولیدکننده‌ی کاغذ مشورت نمایید.
2. شست‌وشوی دستگاه: دستگاه چاپ را کاملاً شست‌وشو داده و سپس با مرکب جدید شروع کنید.
3. چسبندگی مرکب: چسبندگی مرکب را تا حد امکان با خمیر ضدچسب کاهش دهید.
4. فشار سیلندر و لاستیک: فشار چاپ را تنظیم نمایید و پکینگ زیر لاستیک را کنترل کنید.
5. لاستیک نامناسب: لاستیک را کنترل و در صورت نیاز تعویض نمایید.
6. امولسیون آب و مرکب:
   • مقدار مرکب را به حداقل کاهش دهید.
   • مقدار آب را به حداقل کاهش دهید.
   • پارچه‌ی نورد آب را کنترل نمایید.
   • سیستم انتقال آب را کنترل نمایید.
7. سرعت نشست مرکب:
   • نوردهای مرکب را کنترل نمایید.
   • با تولیدکننده‌ی مرکب مشورت نمایید.

 ۴. دوبل شدن چاپ (Doubling of Print Image)

معمولاً در شروع چاپ، تصویر به‌صورت دوبل (دو تا) مشاهده می‌شود. علت اصلی این عیب، حرکت کاغذ در بین واحدهای چاپ است.

دلایل احتمالی

• لاستیک شل بسته شده است.
• ورق کاغذ بر روی سیلندر سر می‌خورد.
• سیلندر شل است.
• زینک به درستی و کامل بسته نشده است.
• پکینگ زیر لاستیک مناسب نیست.
• چاپ به درستی رجیستر نشده است.

 راهکارهای رفع اشکال

1. لاستیک را تعویض یا محکم نمایید.
2. گیره‌های انتقال کاغذ را تمیز نمایید.
3. با شرکت تولیدکننده‌ی ماشین چاپ مشورت نمایید.
4. نحوه‌ی بستن زینک را مجدداً کنترل نمایید.
5. پکینگ زیر لاستیک را کنترل و در صورت اشکال تعویض نمایید.
6. رجیستر و خشک‌شدگی:
   • اجازه دهید مرکب چاپ‌شده در رنگ قبل کاملاً خشک شود و سپس چاپ رنگ بعدی را انجام دهید.
   • بلبرینگ‌های سیلندرها را کنترل نمایید؛ ممکن است نیاز به تعویض داشته باشد.
   • سطح ماشین را از لحاظ لرزش و تراز بودن کنترل نمایید.
   • فشار بین سیلندر و لاستیک و همچنین لاستیک و زینک را مجدداً کنترل نمایید.

۵. خشک نشدن یا دیر خشک شدن مرکب (Slow Drying)

مرکب در خروجی از ماشین چاپ خشک نشده و باعث کثیف شدن کار در اثر تماس سطوح کاغذ به یکدیگر می‌شود. این یکی از پرتکرارترین موارد در عیب‌یابی چاپ افست است.

 

 دلایل احتمالی

• انتخاب نامناسب مرکب چاپ.
• اسیدیته‌ی کاغذ بالا (pH پایین).
• رطوبت کاغذ بالا.
• میزان خشک‌کن در مرکب پایین است.
• ضخامت فیلم مرکب زیاد است.
• مرکب دارای فلو (Viscosity) بسیار پایینی است.
• مقدار اسید در داروی آب زیاد (pH داروی آب پایین).
• مقدار آب و مرکب زیاد است.
• دمای محیط چاپخانه پایین‌تر از حد استاندارد است.
• مرکب به‌دلیل طبیعت غیرجذب‌کننده‌ی کاغذ، نشست خوبی بر روی کاغذ ندارد.

 

 راهکارهای رفع اشکال

1. با شرکت تولیدکننده‌ی مرکب مشورت کنید و از مرکب مناسب برای کاغذ مصرفی استفاده نمایید.
2. در مورد اسیدیته‌ی کاغذ، با تولیدکننده‌ی کاغذ مشورت کنید.
3. کاغذ را قبل از چاپ در محیط چاپخانه قرار دهید تا دمای آن با محیط متعادل شود.
4. مطابق دستورالعمل تولیدکننده، به مرکب خشک‌کن اضافه کنید.
5. ضخامت فیلم مرکب را کاهش دهید.
6. بالانس آب و مرکب را در حد مینیمم نگه دارید و از داروی آب با pH نزدیک به خنثی (۵ تا ۷) استفاده نمایید.
7. pH و کاندکتیویته‌ی آب دستگاه را کنترل نمایید.
8. حجم آب و مرکب را در نوردها به حداقل کاهش دهید.
9. دمای محیط چاپخانه را افزایش و رطوبت محیط را کاهش دهید.
10. نوع کاغذ را تعویض نمایید.

 

 نکته: برای آشنایی با انواع خشک‌کن‌ها و نحوه‌ی انتخاب آن‌ها، مقاله انواع خشک‌کن در چاپ را بخوانید. همچنین مقاله تاریخچه و انواع مرکب چاپ می‌تواند به شما در انتخاب مرکب مناسب کمک کند.

 ۶. عدم تغذیه صحیح کاغذ (Sheets Failing to Feed)

کاغذ با تاخیر وارد دستگاه چاپ شده و به‌صورت دوتایی وارد دستگاه می‌شود. این مشکل معمولاً به دلیل الکتریسیته ساکن روی کاغذ رخ می‌دهد.

 

 دلایل احتمالی

• الکتریسیته ساکن روی صفحات کاغذ.

راهکارهای رفع اشکال

1. در صورت امکان، کاغذ و ماشین را به سیستم ارت متصل نمایید.
2. فشار هوا را افزایش دهید و در صورت امکان از یک دمنده پشت کاغذها استفاده کنید.
3. شیرهای هوا را کنترل و تمیز نمایید.
4. پخش تغذیه کاغذ را کنترل و فیلر نمایید.

 

۷. ورود نامنظم کاغذ (Irregular Feeding)

صفحات کاغذ به یکدیگر چسبیده و به‌صورت نامنظم (یک یا چندتایی) به داخل ماشین وارد می‌شوند.

 

 دلایل احتمالی

• اشکال در هنگام برش با تیغه‌ی گیوتین یا آسیب در لبه‌های تیغه.
• کنده شدن لبه‌های تیغه‌ی گیوتین.
• عدم تنظیم تایمینگ تغذیه کاغذ (Feeder).

 

راهکارهای رفع اشکال

1. لبه‌های کاغذ را از لحاظ برش کنترل نمایید.
2. تیغه‌ی گیوتین را کنترل و در صورت نیاز تعویض نمایید.
3. تنظیم تایمینگ:
   • دبی هوا به داخل صفحات کاغذ را افزایش دهید.
   • لبه‌های کاغذ را مجدداً برش دهید.
   • فوتک‌ها و سیستم تغذیه را مجدداً کنترل نمایید.

 

 ۸. عدم ورود کاغذ به دلیل اشکال در کاغذ (Paper Distortion)

کاغذ به‌دلیل تغییرات شکل‌شناختی، به‌درستی وارد دستگاه نمی‌شود.

 

دلایل احتمالی

• قوس داشتن کاغذ.
• موجدار بودن لبه‌های کاغذ.
• خارج از مربع بودن کاغذ (گونیا نبودن کاغذ).
• اشکال در تنظیمات تغذیه کاغذ.
• آسیب کاغذ به دلیل آب یا مرطوب شدن بسته‌بندی.

 

 راهکارهای رفع اشکال

1. کاغذ را به‌گونه‌ای وارد دستگاه نمایید که قسمت موجدار آن به سمت پایین باشد.
2. رطوبت و دما:
   • شرایط انبار کاغذ و دستگاه چاپ را از لحاظ رطوبت و دما کنترل نمایید.
   • جهت کاغذ را کنترل نمایید.
3. گونیا بودن: تیغه‌ی گیوتین را از لحاظ برش به‌صورت مربع کنترل نمایید.
4. تنظیمات تغذیه:
   • حجم هوا در ورودی کاغذ را افزایش دهید.
   • با مهندس دستگاه چاپ تماس بگیرید.
5. کاغذ را قبل از چاپ به کنار ماشین چاپ منتقل نمایید تا دمای آن با محیط چاپخانه و دستگاه یکسان شود.

 

 نکته: برای درک بهتر رفتار کاغذ در چاپ، مقاله تأثیر دما و رطوبت بر کاغذ گلاسه را مطالعه کنید.

 جمع‌بندی

رفع اشکال چاپ افست نیازمند شناخت دقیق از هر بخش ماشین چاپ، مرکب، کاغذ و شرایط محیطی است. با رعایت نکات ذکرشده در این راهنمای عیب‌یابی چاپ افست، می‌توانید اکثر مشکلات رایج را در همان لحظه‌ی وقوع شناسایی و برطرف کنید.

 

 برای آشنایی با سایر روش‌های چاپ و مقایسه‌ی آن‌ها، به راهنمای جامع روش‌های چاپ مراجعه کنید.